Dinlediğimiz Bir Şarkıyı Neden Bazen Saatlerce Başımızdan Atamayıp Mırıldanıp Duruyoruz?

Hiçbir şarkıyı saatlerce, tahminen de günlerce başınızdan atamadığınız oldu mu? Emin olun yalnız değilsiniz. Pekala neden kimi müzikler peşimizi bırakmaz ve bilim bu mevzuda ne diyor?

Sabah uyandığımızda apansızın aklınıza yerleşen o melodiyi düşünün. Bu duruma genellikle “kulak kurtları” deniyor. İsmi biraz tuhaf gelse de sandığınız kurtlardan değil.

İnsanların yüzde 90’ının haftada bir yaşadığı bu duruma, “takılıp kalmış müzik sendromu”, “bilişsel kaşıntı,” ve “müzikal imgelerin tekrarı” üzere isimler de veriliyor.

Bilim ne diyor?

Bir müziğin daima aklımızda kalmasının arkasında aslında hayli farklı psikolojik ve nörolojik faktörler bulunuyor. Araştırmacılar, bu müziklerin ekseriyetle tekrarlayan melodilere, basit ve akılda kalıcı kelamlara sahip olduğunu belirtiyor. Ayrıyeten bu müzikler ekseriyetle duygusal bir karşılık yahut anıları tetikleyebiliyor.

Beynimiz, duygusal temasları güçlü müzik kesimlerini daha sık hatırlıyor.

Sevdiğiniz biriyle dinlediğiniz müzik ya da özel bir anı hatırlatan melodi, daha uzun müddet hafızada kalabiliyor. Duygusal yansılar de nörolojik aktiviteleri tetikleyerek bu müziklerin aklımızda kalmasını sağlıyor.

O müzikle alakalı nöronlar ortası irtibatların aktive olması ile bilhassa müziğin melodik yapısı ve ritmi, beyindeki ödül merkezini tetikliyor. Dopamin salgılanması da bu süreçte kıymetli rol oynuyor. “İyi hissetme” kimyasalı, müziğin tekrar tekrar dinlenmesine de neden oluyor. Hâl bu türlü olunca da iyicene aklımıza yerleşiyor.

Ayrıca beynimiz tekrar eden desenleri ve düzenleri seviyor. Bu yüzden tekrar eden melodiler çok daha kolay aklımızda kalıyor. Radyoda daima çalınan yahut tanınan olan bir şarkıyı bir sefer duyduktan sonra bile gün uzunluğu mırıldanıyor olabilirsiniz.

Psikolojik istikametlerden de müzik tekrarına giriyoruz.

Psikolojik açıdan bakıldığında, gerilimli ya da ağır fikirli anlarımızda beynimiz bir nevi rahatlama düzeneği olarak bu müziklere yönelebiliyor. Ayrıyeten bir şarkıyı başımızdan atamamanın öteki bir nedeni de üzerinde düşünmeye devam etmemiz.

Ne kadar çok “Bu şarkıyı başımdan nasıl atarım?” diye düşünürseniz o müzik o kadar çok aklınızda kalıyor.

Bunalmış olabilir misiniz ya da rastgele bir sıhhat meseleniz olabilir mi?

Bazı uzmanlar, bunalmış bir zihin sonucunda da bu duruma düşebileceğimizi söylüyor. Fikirsizce paklık yaparken hiç takıldınız mı bir müziğe?

Birtakım araştırmalar ise zihinsel sıhhat problemlerinin da bu kulak kurdunu ortaya çıkarabileceği tarafında. Obsesif kompulsif bozukluğu (OKB) yahut derin fikirlere dalmayı içeren durumları içerdiği düşünülüyor.

Felç, kanser, epilepsi ya da migren ise bu kolay üzere görünen fenomenin nedenlerinden biri olabiliyor.

Nasıl kurtuluruz?

Sonsuz döngüden kurtulmanız için kimi teknikler var. Bunlar ortasından en yeterli tahlil öbür bir kulak kurdunu eski yerinden etmek. Farklı bir müzik dinleyin. Bir bakmışsınız sabahtan beri takıldığınız şarkıyı unutmuşsunuz bile.

Beyninize takılan şarkının tamamını dinlemek de bir öbür usul. Beyindeki bu döngüyü tamamlayarak rahatlama hissedebilirsiniz. Zihni faal tutacak aktiviteler bulmak ise öbür uygulamalardan biri.

Son olarak kimi araştırmalar, kulak kurdundan kurtulma sistemleri arasında sakız çiğnemenin geldiğini de gösteriyor. Sakız çiğnemek müzik söylediğimiz artikülatör kaslara müdahale ediyor olabilir.

Tüm bu bilgilerle bir sonraki kulak kurdu saldırısına hazır mısınız?

Kaynaklar: Wired, How Stuff Works, Cbs News, BBC, Health Digest

Dikkatinizi çekecek başka içeriklerimiz:

E-bültene Abone Ol Merak etmeyin. Spam yapmayacağız.
Yazar

Weboo günden güne büyüyen bir teknoloji bloğudur.

İlgili Yazılar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Hızlı yorum için giriş yapın.

Başka Yazı Yok

Kayıt Ol

Zaten üye misiniz? Giriş Yap

Giriş Yap

Henüz üyeliğiniz yok mu? Kayıt Ol

close
Abone Ol !